آزمایش  IGRA یا  (Interferon Gamma Release Assay)

کاربرد: این آزمایش برای تشخیص عفونت سل (TB) به کار می رود.
 
اساس تست: این آزمایش بر پایه بررسی تولید اینترفرون گاما توسط گلبول های سفید در صورت مواجهه با آنتی ژن های باکتری مایکو باکتریوم می باشد. در صورتی که فرد دچار عفونت توبرکولوزیس شده باشد پس از 2 تا 8 هفته تولید اینترفرون گاما توسط سیستم ایمنی فرد برای کنترل عفونت شروع خواهد شد. در صورتی که فرد پس از مدتی مجددا با باسیل کخ مواجه شود، حافظه سیستم ایمنی موجب می شود تا بلافاصله اینترفرون گاما توسط گلبول های سفید تولید گردد. در تست IGRA خون بیمار را با پپتید هایی مشابه آنتی ژن های  باکتری مایکوباکتریوم توبرکولوزیس مواجه می کنند. در صورت وجود سابقه قبلی عفونت، بلافاصله تولید وترشح اینترفرون گاما شروع خواهد شد. با اندازه گیری این ماده و یا شناسایی گلبول های سفید ترشح کننده اینترفرون در خون بیمار نتیجه تست مثبت خواهد گردید. در صورت عدم وجود سابقه عفونت با TB پاسخ ایمنی سریع و ترشح این ماده وجود نداشته ونتیجه تست منفی می شود.

نحوه انجام تست و انواع آن:
این آزمایش بر روی نمونه خون بیمار انجام می شود. دو روش مورد تایید برای این تست وجود دارد:

1-QuantiFERON®-TB Gold Plus (QFT-Plus)
2-T-SPOT®.TB test (T-Spot)

تفاوت اصلی این دو روش در نحوه بررسی ترشح اینترفرون گاما توسط گلبول های سفید در پاسخ به آنتی ژن مایکوباکتریوم می باشد. در تست QFT-PLUS مقدار اینترفرون موجود در نمونه خون بیمار مواجه شده با آنتی ژن اندازه گیری می شود. در حالی که در  T-Spot سلول های ترشح کننده این ماده در نمونه خون بیمار شناسایی می شوند. جواب تست به صورت Positiveیا negativeیا indeterminate گزارش می گردد. تنها در روش T-Spot جواب ممکن است به صورت invalid گزارش شود که نیازمند تکرار تست با نمونه مجدد است.

تفسیر نتیجه تست:
نتیجه مثبت معمولا به معنی عفونت با TB است. برای تشخیص یا رد بیماری سل نیاز به اقدامات تشخیصی دیگر مثل رادیوگرافی ریه و یا سایر آزمایشات تکمیلی وجود دارد. 
نتیجه منفی معمولا به معنی احتمال کم وجود عفونت TB است ولی نمی تواند آن را رد نماید. به خصوص در بیماران با علایم بالینی و یا در افرادی که مستعد ابتلا به بیماری سل در صورت عفونت با TB هستند(مثل بیماران با نقص ایمنی).
نتیجه borderline یا indeterminate و یا invalid به این معنی است که این تست نمی تواند اطلاعات مفیدی در مورد عفونت TB به ما بدهد. تکرار تست بر روی نمونه مجدد بیمار و یا انجام تست پوستی TB ممکن است کمک کننده باشد.

مزایای تست:
این تست در اثر واکسیناسیون BCG و عفونت با اکثر مایکوباکتریوم های nontuberculosis مثبت نمی شود. بر خلاف تست PPD نیاز به مراجعه مجدد برای خوانش​​​​​​​ نتیجه ندارد. خطاهای معمول مربوط به تزریق و یا خوانش نتیجه تست پوستی وجود نداشته و موجب booster phenomenon نیز نمی گردد. 
معایب تست:
نمونه خون گرفته شده از بیمار باید در عرض 8 تا 36 ساعت مورد آزمایش قرار گیرد. خطاهای مربوط به نمونه گیری، انتقال نمونه و تفسیر نتایج ممکن است دقت آزمایش را کاهش دهد. همچنین هزینه انجام تست خیلی بیشتر از تست پوستی است.

نتایج مثبت کاذب:
ممکن است در اثر خطای تکنیکی در هنگام انجام تست و یا تفسیر نتیجه به وجود دارد.
نتایج منفی کاذب:
- از زمان مواجه با مایکوباکتریوم و شروع عفونت کمتر از 8 هفته گذشته باشد.
-بروز خطای تکنیکی در نمونه گیری، آماده سازی نمونه و یا نحوه انجام تست.

منبع:   Centers for Disease Control and Prevention(CDC)
​​​​​​​